Innowacje zmieniają zachowania konsumentów – to prawda znana już od wielu dekad. Zmiany te zachodzą jednak w różnym tempie, w zależności od tego, jak szybko dana nowinka podbija rynek. Trend elektromobilności, choć mówi się o nim od lat, tak naprawdę dopiero teraz nabiera rozpędu.
Z każdym miesiącem wzrasta oferta producentów aut elektrycznych, rozbudowywana jest sieć infrastrukturalna pozwalająca na szybkie ładowanie baterii, samorządy rozszerzają zakres przywilejów przysługujących posiadaczom elektryków, a ceny aut na prąd spadają.
Czy jednak już teraz zachowania konsumentów w obszarze nabywania nowych samochodów uległy zmianie? Czy dealerzy i sprzedawcy aut powinni zmienić taktykę sprzedaży oraz obsługi klienta?
Elektromobilność to szereg zagadnień związanych z użytkowaniem pojazdów z napędem elektrycznym. To trend, o którym obecnie słyszeli już niemal wszyscy, a z którym bliższy „związek” chce mieć większość producentów samochodów, rządy państw, władze lokalne i oczywiście sami kierowcy.
I choć tak wiele osób interesuje się kwestią pojazdów elektrycznych, również w Polsce, to pod koniec lipca tego roku po polskich drogach jeździło zaledwie 6330 samochodów z napędem elektrycznym, a przez pierwsze siedem miesięcy 2019 r. zarejestrowano łącznie 2074 całkowicie elektryczne samochody osobowe oraz hybrydy typu plug-in, choć to i tak o 86% więcej niż w tym samym okresie ubiegłego roku.
Podane dane pochodzą z Licznika elektromobilności, uruchomionego przez Polskie Stowarzyszenie Paliw Alternatywnych (PSPA) oraz Polski Związek Przemysłu Motoryzacyjnego (PZPM) [1].
W innych krajach, również europejskich, dane te są znacznie bardziej optymistyczne. Prym w liczbie pojazdów napędzanych energią elektryczną wiodą Chiny, a wśród krajów na Starym Kontynencie – Norwegia i Niemcy.
Zachowania konsumenckie to cykl dotyczący procesu nabycia danego dobra, jego używania oraz – po określonym czasie – wyzbycia się go. Obejmują one nie tylko fizyczne działania, ale także procesy zachodzące w psychice kupujących.
Wpisują się one w tradycyjny proces postępowania nabywcy na rynku:
Na kupującego oddziałuje wiele czynników: psychologiczne (motywacje, przekonania, wartości), marketingowe (produkt, cena, promocja, dystrybucja), społeczne (opinie, trendy, styl życia, płeć, lokalizacja) oraz ekonomiczne (dochody).
W kontekście elektromobilności wpływ mają również korzyści wynikające z posiadania auta elektrycznego, m.in.:
Innymi motywatorami są: chęć dbania o środowisko, prezentowanie postępowego podejścia, lepsze osiągi aut elektrycznych oraz rzadsze wizyty w serwisie.
Według badania firmy Kantar Public na zlecenie Innogy Polska, największą przeszkodą dla rozpowszechnienia samochodów elektrycznych w Polsce jest brak infrastruktury do szybkiego ładowania – wskazało ją aż 41% osób prywatnych i 73% przedsiębiorców.
Kolejne bariery to:
Z kolei badanie J.D. Power pokazuje, że aż 68% ankietowanych nigdy nie miało styczności z samochodem elektrycznym – nawet w nim nie siedziało [4].
Osobom nabywającym samochody elektryczne można przypisać większe zamiłowanie do nowoczesnych technologii, prestiżu i uznania w oczach innych. Nie oznacza to jednak zasadniczej zmiany w motywacjach względem nabywców aut z klasycznym napędem.
Choć samochody elektryczne są bardziej przyjazne środowisku, aspekt ekologiczny wciąż nie jest głównym motywatorem. Dopóki ceny zakupu nie spadną i infrastruktura nie stanie się bardziej dostępna, trudno będzie mówić o realnej zmianie zachowań zakupowych.
Obecny stan zachowań konsumentów może jednak szybko się zmienić w wyniku wprowadzenia kar dla producentów za przekroczenie limitów emisji CO₂ [5].
Nowe przepisy mogą doprowadzić do:
Zrównanie kosztów nabycia wpłynie na wybory konsumentów, którzy staną przed decyzją: spalinowy czy elektryk?
Dodatkowo rosnąca liczba stacji ładowania, większy zasięg baterii i rozwój usług mobilnych (carsharing, mikromobilność, MaaS) będą kształtować nowe preferencje zakupowe.
Producenci i dealerzy już dziś muszą się przygotować na tę zmianę — nie tylko przez wprowadzenie elektryków do oferty, ale także poprzez edukację, zmianę modelu sprzedaży i szkolenie personelu.
Trend elektromobilności jest przede wszystkim wyzwaniem dla ludzi — klientów i pracowników — a proces ich adaptacji do nowych realiów już się rozpoczął.
[1] https://www.pzpm.org.pl/pl/Rynek-motoryzacyjny/Licznik-elektromobilnosci/Lipiec-2019
[2] https://antyweb.pl/korzysci-i-benefity-dla-uzytkownikow-samochodow-elektrycznych/
[3] https://innogy.forbes.pl/dlaczego-auta-elektryczne-nie-sa-popularne-w-polsce-badanie/4g4qz41
[4] https://spidersweb.pl/autoblog/ankieta-elektryczne-samochody-dwie-prawdy/
[5] https://e.autokult.pl/33472,kary-za-emisje-co2-podniosa-cene-aut-stawki-srednia-emisja-dwutlenek-wegla